قوانین مالیاتی شرکت های تولیدی | انواع مالیات و شرایط معافیت
قوانین مالیاتی شرکت های تولیدی
قوانین مالیاتی شرکت های تولیدی، انواع مالیات، شرایط معافیت و حمایتهای مالیاتی واحدهای تولیدی و معدنی را در بر میگیرد. این شرکتها با فعالیت در زمینه تولید کالا و تبدیل مواد اولیه به محصول، با مالیاتهایی مانند مالیات بر درآمد، حقوق، ارزش افزوده و واردات روبهرو هستند.
در یک نگاه
ماهیت شرکت های تولیدی
شرکتهای تولیدی در زمینه ایجاد و تولید کالا یا محصولات فعالیت دارند. تولید به معنای ایجاد کردن و ساختن است و شرکت تولیدی به فرآیند و مراحلی گفته میشود که برای تبدیل مواد اولیه به محصول انجام میگیرد.
در شرکتهای تولیدی، محصول مورد هدف به صورت کالا عرضه میشود و نقطه مقابل شرکت تولیدی، شرکت خدماتی است. موضوع فعالیت این شرکتها میتواند متنوع باشد و صاحبان شرکت محدوده فعالیت خود را طبق موضوع تعیین میکنند.
تاسیس شرکت نیاز به اجرای قوانین خاص دارد. با تعیین موضوع فعالیت، زمینه فعالیت شرکت و حدود اختیارات مدیران مشخص میشود.
انواع مالیات شرکت های تولیدی
پرداخت مالیات برای تامین هزینههای دولت و کنترل بازار مطرح است. برخی واحدهای تولیدی در ابتدای فعالیت با انواع مالیاتهای مقرر در قانون آشنایی کافی ندارند و نمیدانند مشمول چه مالیاتهایی هستند.
در ایران دو نوع مالیات شامل مالیات مستقیم و مالیات غیرمستقیم مطرح است. محاسبه مالیات برای شرکتها و سازمانها پیچیدگیهایی دارد و واحدهای تولیدی باید انواع مالیات مرتبط با فعالیت خود را مورد توجه قرار دهند.
نکته مهم
واحدهای تولیدی ممکن است با مالیات بر درآمد، مالیات بر حقوق، مالیات ارزش افزوده و مالیات بر واردات روبهرو باشند و نوع مالیات به موضوع و شرایط فعالیت مربوط میشود.
مالیات بر درآمد و حقوق
مالیات بر درآمد نخستین مالیاتی معرفی شده است که هر واحد تولیدی باید بپردازد. اداره مالیات میتواند طبق قانون برای درآمدهای اشخاص حقیقی و حقوقی مالیات تعیین کند. مالیات بر درآمد شامل درآمدهایی است که اشخاص حقیقی و حقوقی از منابع مختلف به دست میآورند.
مالیات بر حقوق یکی از انواع مالیات بر درآمد است و میزان آن به حقوق دریافتی افراد بستگی دارد. طبق قوانین مالیاتی کشور، مالیات از حقوق افراد کسر میشود و در صورتی که مبلغ حقوق از میزان مشخصی کمتر باشد، معاف از مالیات خواهد بود.
نرخ مالیات مجموع درآمد
- مازاد 1.200.000.000 تا 1،680،000،000 ریال: 10 درصد
- مازاد 1،680،000،000 تا 2،760،000،000 ریال: 15 درصد
- مازاد 2،760،000،000 تا 4،080،000،000 ریال: 20 درصد
- مازاد 4،080،000،000 ریال به بالا: 30 درصد
مالیات ارزش افزوده تولیدی
مالیات ارزش افزوده برای همه شرکتهای تولیدی 9 درصد نیست. نرخ مالیات ارزش افزوده واحدهای تولیدی برای هر صنف متفاوت است و نمونههای ارائهشده در متن شامل نرخهای متفاوتی برای برخی مشاغل است.
بر اساس نمونههای ارائهشده، مالیات واحدهای تولیدی و سایر مشاغل متفاوت است و میزان آن به میزانی که اداره مالیات هر سال تعیین میکند، وابسته است.
مالیات بر واردات مواد اولیه
واردات بخش مهمی از تجارت هر کشور است. آمار واردات ایران در سال 99، طبق آمار گمرک، حدوداً 35 میلیارد دلار بیان شده است. دولت برای حمایت از تولید داخلی، برای کالاهای وارداتی بر اساس ارزش و نوع کالا مالیات تعیین میکند.
تعرفه گمرک راهکاری برای کنترل بازار است که دولت از واردکنندگان اخذ میکند تا تراز تجاری کشور را تنظیم کند. شرکتهای تولیدی نیز برای مواد اولیه وارداتی خود باید مالیات بپردازند و میزان مالیات واردات به ارزش و اهمیت کالا بستگی دارد.
شرایط معافیت واحدهای تولیدی
برای برخورداری واحدهای تولیدی و معدنی در مناطق محروم و سایر مناطق از حمایت مالیاتی، در ماده مذکور و برخی آییننامهها و بخشنامههای مرتبط شرایطی ذکر شده است.
- صدور پروانه بهرهبرداری یا قرارداد استخراج و فروش از وزارتخانههای ذیربط مانند وزارت صمت از تاریخ 1/1/1395 به بعد.
- عدم استقرار در شعاع 120 کیلومتری مرکز تهران، با استثنای شهرکهای صنعتی قم، سمنان، اشتهارد و کاسپین.
- عدم استقرار در شعاع 50 کیلومتری مرکز اصفهان و 30 کیلومتری مرکز سایر استانها و شهرهای با جمعیت بیش از 300 هزار نفر.
- ابراز درآمد حاصل از فعالیتهای تولیدی و معدنی برای برخورداری از نرخ صفر.
مثال کاربردی
شرکتها و واحدهای تولیدی و معدنی که پیش از تاریخ 1/1/1395 از مشوقها و معافیتهای مالیاتی برخوردار باشند، کماکان از این معافیتها استفاده میکنند و تغییری در استفاده از آنها ایجاد نمیشود.
محدوده جغرافیایی نیز در برخورداری از نرخ صفر مورد توجه قرار گرفته است. همچنین درآمدهای کتمانشده به هیچ وجه مشمول نرخ صفر نخواهند بود و واحدها باید درآمد حاصل از فعالیتهای تولیدی و معدنی خود را ابراز کنند.
حمایت های مالیاتی از تولید
بند «ث» ماده 132 ق.م.م علاوه بر موارد مربوط به محاسبه مالیات با نرخ صفر و اعطای معافیت مالیاتی به شرکتهای تولیدی و معدنی در مناطق محروم و سایر مناطق، حمایتهایی را برای سرمایهگذاری در این واحدها و مناطق در نظر گرفته است.
در مناطق کمتر توسعهیافته، مالیات سالهای بعد از دوره محاسبه مالیات با نرخ صفر تا زمانی که جمع درآمد مشمول مالیات واحد به دو برابر سرمایه ثبت و پرداخت شده برسد، با نرخ صفر محاسبه میشود. پس از آن، مالیات با نرخهای مقرر در ماده 105 ق.م.م و تبصرههای آن محاسبه و دریافت میشود.
نکته مهم
در سایر مناطق، پنجاه درصد مالیات سالهای بعد از دوره محاسبه مالیات مذکور با نرخ صفر و پنجاه درصد باقیمانده با نرخهای مقرر در ماده 105 ق.م.م و تبصرههای آن محاسبه و دریافت میشود.
این حکم تا زمانی که جمع درآمد مشمول مالیات واحد معادل سرمایه ثبت و پرداخت شده شود ادامه مییابد و پس از آن، صد درصد مالیات متعلقه با نرخهای مقرر در ماده 105 ق.م.م و تبصرههای آن محاسبه و دریافت میشود.
تهیه گزارش های مالیاتی
برای محاسبه انواع مالیاتهای واحدهای تولیدی، نرمافزارهای حسابداری مورد استفاده قرار میگیرند. قوانین مالیاتی هر ساله با تغییراتی همراه است و استفاده از نرمافزار بهروز برای تهیه گزارشهای دقیق مالیاتی مورد توجه قرار گرفته است.
برای واحدهایی که مواد اولیه خود را وارد میکنند، بررسی ورود و خروج کالا در انبار نیز مطرح است. اطلاعات مربوط به میزان تولید، فروش، موجودی و مصرف مواد اولیه میتواند در محاسبات و برنامهریزی مورد استفاده قرار گیرد.
جمعبندی
قوانین مالیاتی شرکت های تولیدی شامل مالیات مستقیم و غیرمستقیم و انواعی مانند مالیات بر درآمد، حقوق، ارزش افزوده و واردات است. در متن، برای برخی واحدهای تولیدی و معدنی شرایطی درباره معافیت و نرخ صفر بیان شده است؛ از جمله تاریخ صدور مجوز، محدوده استقرار و ابراز درآمد. همچنین بند «ث» ماده 132 ق.م.م حمایتهایی را برای سرمایهگذاری در مناطق کمتر توسعهیافته و سایر مناطق مطرح میکند.
در متن، مالیات مستقیم و غیرمستقیم و همچنین مالیات بر درآمد، مالیات بر حقوق، مالیات ارزش افزوده و مالیات بر واردات برای فعالیتهای تولیدی مطرح شده است.
صدور پروانه بهرهبرداری یا قرارداد استخراج و فروش از تاریخ 1/1/1395 به بعد، رعایت محدودههای جغرافیایی تعیینشده و ابراز درآمد حاصل از فعالیتهای تولیدی و معدنی از شرایط بیانشده است.
در سایر مناطق، پنجاه درصد مالیات سالهای بعد از دوره مربوط با نرخ صفر و پنجاه درصد باقیمانده با نرخهای ماده 105 ق.م.م و تبصرههای آن محاسبه و دریافت میشود.